Μαστολόγοι

Πώς επιλέγω τον κατάλληλο μαστολόγο;

Για να επιλέξετε τον κατάλληλο μαστολόγο, θα πρέπει να λάβετε υπόψη τα πιο κάτω κριτήρια: 

• Πτυχία και ειδικότητα: Ενημερωθείτε για τα πτυχία και την ειδίκευση του μαστολόγου, αν για παράδειγμα είναι χειρουργός μαστολόγος ή γυναικολόγος μαστολόγος. 
• Συστάσεις: Ζητήστε συστάσεις για τον μαστολόγο από φίλους, συγγενείς ή άλλους ασθενείς.
• Χρόνια εμπειρίας: Οι μαστολόγοι με περισσότερα χρόνια εμπειρίας είναι πιο εξοικειωμένοι με πολλές καταστάσεις που αφορούν τον μαστό και θεωρούνται πιο αξιόπιστοι.
• Προσβασιμότητα: Φροντίστε να βρείτε έναν μαστολόγο κοντά στην περιοχή σας, ώστε η πρόσβασή σας στο ιατρείο του να είναι ευκολότερη. 

Τι περιλαμβάνει ένας τυπικός έλεγχος από μαστολόγο;

Ο τυπικός έλεγχος από έναν μαστολόγο περιλαμβάνει:

• Εξέταση ιατρικού ιστορικού 
• Εξέταση οικογενειακού ιστορικού
• Φυσική εξέταση και ψηλάφηση του μαστού
• Εργαστηριακές εξετάσεις, όπως οι αιματολογικές εξετάσεις
• Απεικονιστικές εξετάσεις, όπως η μαστογραφία 

Ποιες υπηρεσίες προσφέρει συνήθως ένας μαστολόγος;

Ο μαστολόγος, ανάλογα με την ειδικότητά του, μπορεί να προσφέρει υπηρεσίες όπως: 

• Απεικονιστικές εξετάσεις, όπως η μαστογραφία, το υπερηχογράφημα των μαστικών αδένων, το MRI κ.α.
• Χειρουργικές επεμβάσεις στον μαστό 
• Εργαστηριακές εξετάσεις, όπως οι εξετάσεις αίματος και η βιοψία

Ποια είναι τα συμπτώματα που απαιτούν επίσκεψη σε μαστολόγο;

Θα πρέπει να επισκεφτείτε έναν μαστολόγο σε περίπτωση που εμφανίσετε τα πιο κάτω συμπτώματα: 

• Πόνος στον μαστό
• Εξόγκωμα στον μαστό
• Οίδημα στον μαστό
• Πόνος στην μασχάλη ή στην περιοχή του μαστού 
• Αλλαγές στο σχήμα του μαστού
• Εισέχουσα θηλή
• Μαστός με όψη πορτοκαλιού
• Αποχρωματισμός στον μαστό 
• Κοκκίνισμα στον μαστό
• Μη φυσιολογικό έκκριμα από τη θηλή

Τι είναι ένας μαστολόγος και ποιες είναι οι ειδικότητές του;

Μαστολόγος ονομάζεται ο γιατρός που ειδικεύεται στην υγεία του μαστού και ασχολείται με παθήσεις του μαστικού αδένα. Ειδικότητά του είναι να εντοπίζει, να θεραπεύει και να παρακολουθεί ασθένειες του μαστού, τόσο σε άνδρες όσο και σε γυναίκες. 

Συγκεκριμένα, στις γυναίκες διαγιγνώσκει και θεραπεύει τη μαστίτιδα, τη μαστοπάθεια, καλοήθεις όγκους και κακοήθεις όγκους. Την ίδια ώρα, στα καθήκοντά του ανήκει και η διενέργεια προληπτικών εξετάσεων, οι οποίες πρέπει να πραγματοποιούνται μια φορά τον χρόνο. 

Οι μαστολόγοι σε δημόσια νοσοκομεία όσο και σε κλινικές, μπορεί να έχουν πρόσθετη ειδίκευση ως ογκολόγοι μαστολόγοι, γυναικολόγοι μαστολόγοι και χειρουργοί μαστολόγοι. 

Ποιες είναι οι κύριες παθήσεις που αντιμετωπίζει ένας μαστολόγος;

Οι γιατροί μαστολόγοι διενεργούν εξετάσεις στους μαστικούς αδένες και καλούνται να αντιμετωπίσουν ένα εύρος παθήσεων που σχετίζονται με τον μαστό, όπως: 

• Προκαρκινικές καταστάσεις του μαστού
• Κακοήθη νεόπλασμα (καρκίνος των αδένων και της θηλής, σάρκωμα, κ.α.)
• Καλοήθη νεοπλάσματα (λίπωμα, θήλωμα, κ.α)
• Μαστοπάθεια (αποτέλεσμα ορμονικής διαταραχής)
• Φλεγμονώδεις ασθένειες (μαστίτιδα)
• Διεύρυνση μαστού στους άνδρες (αποτέλεσμα ορμονικής διαταραχής)
• Μη φυσιολογική ανάπτυξη των μαστικών αδένων σε νεαρά κορίτσια
• Περιορισμένη ροή γάλακτος 

Πότε πρέπει να επισκεφτώ έναν μαστολόγο;

Τα σημάδια που δείχνουν ότι η επίσκεψη σε έναν μαστολόγο είναι απαραίτητη είναι τα ακόλουθα: 

• Πόνος και δυσφορία στον μαστό
• Αλλαγές στο χρώμα, το σχήμα και την προεξοχή της θηλής
• Οίδημα στον μαστό
• Εξόγκωμα στον μαστό 
• Κοκκίνισμα στον μαστό 
• Αλλαγές στο σχήμα και το μέγεθος των αδένων του μαστού 
• Μη φυσιολογική απόρριψη από τη θηλή, όπως πύον ή υγρό 
• Ρωγμές στον μαστό 
• Πόνος στη μασχάλη

Τονίζεται ότι η επίσκεψη στον μαστολόγο κρίνεται επίσης απαραίτητη μετά από τραυματισμό στο στήθος. 

Πώς γίνεται η διάγνωση των μαστικών παθήσεων;

Για να κάνουν διάγνωση μιας πάθησης που σχετίζεται με τους μαστούς, οι ειδικοί μαστολόγοι ενημερώνονται πρώτα για το ιατρικό ιστορικό της γυναίκας, το οικογενειακό ιστορικό της και το γυναικολογικό της ιστορικό. Ακολούθως, ο μαστολόγος προχωρά σε φυσική εξέταση των μαστών και αξιολογεί την εμφάνισή τους, ενώ ταυτόχρονα ψηλαφίζει τους μαστούς και τους περιφερειακούς λεμφαδένες. Αν κριθεί απαραίτητο, ο μαστολόγος συνταγογραφεί πρόσθετες εργαστηριακές εξετάσεις όπως:

• Αιματολογικές εξετάσεις
• Βιοχημεία αίματος
• Ορμονικές εξετάσεις 
• Αναλύσεις εκκρίσεων από τη θηλή 

Επίσης πραγματοποιεί απεικονιστικές εξετάσεις, όπως: 

• Μαστογραφία: Ακτινογραφία των μαστικών αδένων, που πραγματοποιείται την πέμπτη μέχρι την δωδέκατη μέρα του εμμηνορροϊκού κύκλου της γυναίκας. Οι γυναίκες που βρίσκονται στην εμμηνόπαυση μπορούν να την προγραμματίσουν οποιαδήποτε μέρα του μήνα. 
• Υπερηχογράφημα μαστικών αδένων: Παρέχει πληροφορίες για τη δομή του μαστού, την παρουσία φραγμένων αδένων, το μέγεθος των μαστών και την ομοιογένειά τους. 
• MRI: Πιο ακριβής και αξιόπιστη μέθοδος απεικόνισης του μαστού και των μαστικών αδένων. 
• Ακτινολογική εξέταση των γαλακτοφόρων αγωγών: Ακτινογραφία κατά την οποία εξετάζονται οι αγωγοί που μεταφέρουν γάλα στο στήθος. 
• Τομοσύνθεση: Τρισδιάστατη απεικόνιση των στρώσεων των μαστών.

Σημειώνεται ότι σε επίπτωση που το υπερηχογράφημα ή η ψηφιακή μαστογραφία δείξει ασαφείς όζους, κύστεις ή όγκους, πραγματοποιείται βιοψία, κατά την οποία αφαιρείται ένα μικρό δείγμα με τη βοήθεια βελόνας, το οποίο μελετάται κυτταρολογικά ή ιστολογικά.

Ποιες είναι οι πιο συχνές θεραπείες που προσφέρει ένας μαστολόγος;

Ο μαστολόγος εντοπίζει και θεραπεύει καταστάσεις που σχετίζονται με τη δομή των αδένων του μαστού, τη λειτουργία τους, φλεγμονώδεις καταστάσεις, ορμονικές διαταραχές, καλοήθη και κακοήθη νεοπλάσματα.

Για τη θεραπεία καταστάσεων που δεν σχετίζονται με κακοήθη ανάπτυξη, ο γιατρός συνταγογραφεί συντηρητική θεραπεία. Τέτοιες καταστάσεις είναι οι ακόλουθες: 

• Καλοήθη νεοπλάσματα 
• Φλεγμονή στον μαστικό αδένα (μαστίτιδα)
• Μαστοπάθεια (εξογκώματα στον μαστικό αδένα)

Σε περίπτωση κακοήθειας, ο μαστολόγος συνταγογραφεί μερικές από τις ακόλουθες θεραπείες: 

• Χειρουργική επέμβαση, για την αφαίρεση του όγκου με μερική ή πλήρη αφαίρεση του επηρεαζόμενου μαστού. 
• Φαρμακευτική θεραπεία για τον καρκίνο, όπως η χημειοθεραπεία, η ορμονοθεραπεία, η ανοσοθεραπεία και η στοχευμένη θεραπεία.

Πώς μπορώ να προλάβω τις παθήσεις του μαστού;

Για την πρόληψη των παθήσεων του μαστού, θα πρέπει να διενεργούνται προληπτικές εξετάσεις, όπως η μαστογραφία, με βάση τις οδηγίες του γιατρού. Σε γενικές γραμμές, οι γυναίκες άνω των 40 ετών θα πρέπει να κάνουν μαστογραφία κάθε δύο χρόνια, ενώ οι γυναίκες 40 ετών και άνω που διατρέχουν αυξημένο κίνδυνο, θα πρέπει να κάνουν μαστογραφία κάθε χρόνο. Οι γυναίκες κάτω των 40 ετών θα πρέπει να πραγματοποιούν υπερηχογράφημα μαστικών αδένων για προληπτικούς σκοπούς, με βάση το χρονοδιάγραμμα που ορίζει ο γιατρός τους. 

Επίσης, η αυτοεξέταση του μαστού είναι πολύ σημαντική ως μέσω έγκαιρης διάγνωσης παθήσεων που σχετίζονται με τον μαστό. Σε περίπτωση που παρατηρήσετε κάποια αλλαγή στον μαστό σας, κλείστε άμεσα ραντεβού σε έναν μαστολόγο για εξειδικευμένες εξετάσεις. 

Τι είναι η μαστογραφία και πότε πρέπει να γίνεται;

Μαστογραφία ονομάζεται η ακτινογραφία που πραγματοποιείται στον μαστό, για την αναζήτηση πρώιμων σημαδιών καρκίνου του μαστού. Οι τακτικές μαστογραφίες, ως μέρος του προληπτικού ελέγχου για τον καρκίνο του μαστού, μπορούν να εντοπίσουν τον καρκίνο ακόμη και τρία χρόνια πριν γίνει αισθητός και προκαλέσει συμπτώματα. Η έγκαιρη διάγνωση του καρκίνου του μαστού, συνεπάγεται πιο αποτελεσματική θεραπεία. 

Οι οδηγίες της Εταιρείας Απεικόνισης του Μαστού (SBI) και του Εθνικού Δικτύου για τον Καρκίνο (NCCN), συνιστούν στις ασυμπτωματικές γυναίκες να ξεκινούν μαστογραφικό έλεγχο από την ηλικία των 40 ετών. Οι γυναίκες υψηλού κινδύνου θα πρέπει να συμβουλεύονται τον γιατρό τους για το πότε πρέπει ιδανικά να ξεκινούν τους μαστογραφικούς τους ελέγχους. 

Πώς αντιμετωπίζονται οι κύστεις και οι μαζικές δομές στον μαστό;

Για τις απλές κύστεις που είναι γεμάτες με υγρό και δεν προκαλούν συμπτώματα, οι μαστολόγοι δεν χορηγούν καμία θεραπεία, διότι τείνουν να εξαφανίζονται μόνες τους. Αν μια κύστη επιμένει και συνοδεύεται από δερματικές αλλαγές, αντιμετωπίζεται με θεραπευτικές διαδικασίες όπως οι ακόλουθες: 

• Αναρρόφηση με λεπτή βελόνα: Το υγρό της κύστης αφαιρείται με τη βοήθεια μιας λεπτής βελόνας. Ορισμένες κύστεις μπορεί να χρειαστούν επανάληψη της διαδικασίας δύο με τρεις φορές.
• Χρήση ορμονών: Τα αντισυλληπτικά μπορούν να μειώσουν τον κίνδυνο επανεμφάνισης των κύστεων στους μαστούς. 
• Χειρουργική επέμβαση: Η χειρουργική αφαίρεση μιας κύστης του μαστού κρίνεται απαραίτητη μόνο σε περίπτωση που η κύστη επανεμφανίζεται κάθε μήνα, όταν εμφανίζεται με χρωματισμό αίματος ή προκαλεί ανησυχητικά συμπτώματα. 

Η αντιμετώπιση άλλων μαζικών δομών του μαστού, μπορεί να περιλαμβάνει τις ακόλουθες θεραπευτικές διαδικασίες: 

• Χρήση αντιβιοτικών, αν υπάρχει λοίμωξη στον μαστό.
• Βιοψία, αν η μάζα είναι ύποπτη για καρκίνο, προκαλεί πόνο ή τείνει να μεγαλώνει. 
• Θεραπείες για τον καρκίνο, αν η βιοψία δείξει ότι το εξόγκωμα είναι καρκινικό, όπως η χειρουργική επέμβαση αφαίρεσης, η χημειοθεραπεία και η ακτινοθεραπεία. 

Τι είναι η καρκινοπάθεια του μαστού και ποια είναι η θεραπεία;

Ο καρκίνος του μαστού σχηματίζεται στα κύτταρα του μαστού. Υπάρχουν διάφοροι τύποι καρκινοπάθειας του μαστού όπως: 

• Αγγειοσάρκωμα
• Επαναλαμβανόμενος καρκίνος του μαστού
• Διηθητικό λοβιακό καρκίνωμα
• Φλεγμονώδης καρκίνος του μαστού
• Πορροικό καρκίνωμα in situ (DCIS)
• Ανδρικός καρκίνος του μαστού
• Λοβιακό καρκίνωμα in situ (LCIS)
• Νόσος Paget του μαστού

Ανάλογα με τον τύπο του καρκίνου του μαστού, το στάδιό του και τον βαθμό του, ο γιατρός θα στραφεί σε θεραπείες όπως: 

• Ογκεκτομή (Αφαίρεση του όγκου)
• Μαστεκτομή (Αφαίρεση του επηρεαζόμενου μαστού, μέρους ή ολόκληρου)
• Αφαίρεση λεμφαδένων (μασχαλιαίοι λεμφαδένες)
• Ακτινοθεραπεία
• Χημειοθεραπεία
• Ορμονική θεραπεία
• Στοχευμένη θεραπεία 
• Ανοσοθεραπεία
• Υποστηρικτική (ανακουφιστική) φροντίδα

Πώς γίνεται η παρακολούθηση μετά από θεραπεία για καρκίνο του μαστού;

Μετά τη θεραπεία για τον καρκίνο του μαστού, για αποτροπή της επανεμφάνισής του, οι μαστολόγοι καλούνται να παρακολουθούν τις/ τους ασθενείς τους. Ο μαστολόγος καθορίζει ένα χρονοδιάγραμμα παρακολούθησης, το οποίο περιλαμβάνει: 

• Επισκέψεις στον γιατρό για μερικούς μήνες.
• Μαστογραφίες. Μετά την χειρουργική επέμβαση και την ακτινοθεραπεία, η μαστογραφία επαναλαμβάνεται για 6 με 12 μήνες και ακολούθως κάθε χρόνο. Οι γυναίκες που έχουν υποβληθεί σε μαστεκτομή δεν χρειάζεται να υποβάλλονται σε μαστογραφία. 
• Πυελικές εξετάσεις
• Εξετάσεις οστικής πυκνότητας
• Εξετάσεις αίματος 
• Απεικονιστικές εξετάσεις (όπως σαρώσεις οστών, ακτινογραφίες ή αξονικές τομογραφίες)